HOME Opvoeding Gezond&Wel Muziek Voorlezen TIPS! Kindje op Schoot Columns Dagje Uit Recepten WinkelW'tjes Forum

 

Bijdrage van Channah Zwiep

 

Seksuele opvoeding: doen!

Stel, je vindt je driejarige peuter ritmisch bewegend in haar bedje met een knuffel tussen haar benen. Of: je baby heeft een stijf piemeltje tijdens het verschonen. Of: je kleuter ligt bovenop een buurmeisje omdat zij ‘vader en moedertje’ spelen? Hoe reageer je dan als ouder?

Kinderen hebben een seksuele ontwikkeling. Die begint eigenlijk al vanaf de geboorte. Dat betekent dat kinderen seksuele gevoelens hebben. En alleen of samen spelenderwijs hun lichaam verkennen. Of vragen stellen over seksualiteit. Of verliefd worden. Seksualiteit kun je hierbij heel breed opvatten. Het gaat ook over lichamelijkheid, geslachtelijkheid en intimiteit.


De seksuele ontwikkeling

Geen kind is het zelfde. Ieder kind heeft op zijn eigen wijze en in zijn eigen tempo een seksuele ontwikkeling. In sommige periodes merk je daar als ouder weinig van. En soms kan een kind je met zijn gedrag of vragen best overvallen. Daarom de seksuele ontwikkeling in een notendop:

  1. Baby’s van een maand of vijf ontdekken vaak per toeval hun eigen geslachtsorganen. Ze zijn dan nog niet in staat een lekker plekje ook te onthouden. Baby’s van anderhalf jaar kunnen dit meer doelgericht. Het aanraken van bijvoorbeeld hun piemel of vagina kan geleidelijk uitgroeien tot masturberen.

  2. Ook heel jonge kinderen kunnen een orgasme krijgen.

  3. Peuters worden zich steeds bewuster van hun lichaam. Ze ontdekken dat er lichamelijke verschillen zijn tussen mannen en vrouwen. En ontdekken dat ze zelf een jongetje of meisje zijn. Ook komen op deze leeftijd de eerste vragen over seksualiteit en voortplanting. Kinderen zijn goed in staat simpele uitleg hierover te begrijpen.
  4. Bij kleuters speelt de fantasie een grote rol. We zien dat terug in spelletjes als ‘vadertje en moedertje' of 'doktertje'. Je kunt ze bijvoorbeeld leren dat bepaalde dingen alleen kunnen als er geen dwang, pijn of gevaar in het spel is.

  5. Kleuters worden voor het eerst verliefd.

  6. Vanaf een jaar of 6 zijn kinderen wat introverter. Ze maken in deze fase een strikt onderscheid tussen meisjes en jongens. Ze spelen gezamenlijke spelletjes op het schoolplein, zoals ‘indiaantje’. Sommige kinderen worden preuts en sluiten zich bijvoorbeeld opeens alleen op in de badkamer.

  7. Kinderen in de prépuberteit maken grote lichamelijke en hormonale veranderingen door. Jongens kunnen vanaf dat moment hun eerste zaadlozing krijgen en meisjes de eerste menstruatie. Er zijn echter grote individuele verschillen hierin.

  8. De helft van de jongens heeft rond het tiende jaar seksueel getinte spelletjes met elkaar. Een derde van de meisjes rond het achtste jaar heeft seksueel spel met andere meisjes.

  9. Tien procent van de kinderen onder de twaalf heeft wel eens een orgasme gehad.

 

De seksuele opvoeding begint al vroeg

Seksualiteit gaat een leven lang mee. Als ouder is het je taak kinderen hierbij te begeleiden. Hoe lastig dit ook voor je kan zijn. Je leert je zoon of dochter zo een positief gevoel over seksualiteit ontwikkelen.

Veel ouders vragen zich af op welke leeftijd je met de seksuele opvoeding begint. En hóe je kinderen informatie geeft. Voor beide zaken geldt: hoe jonger je kind, hoe beter je over seksualiteit kan beginnen. Jonge kinderen vinden alles immers nog heel gewoon. Je zult zien dat het juist dan ‘vanzelf’ kan gaan. Hier volgen een aantal tips:

Tips voor de seksuele opvoeding

  1. Weet hoe de seksuele ontwikkeling eruit ziet. Laat je niet verrassen door het gedrag van je dreumes. Je kennis over de seksuele ontwikkeling is bovendien onontbeerlijk als je je kind hierbij wilt begeleiden.
  2. Denk vroegtijdig na over de seksuele opvoeding: wat wil je kinderen bieden aan waarden en kennis over seksualiteit en hoe wil je dat doen?
  3. Begin vroeg. De seksuele opvoeding begint eigenlijk al als je kind pas geboren is. Door je baby te knuffelen en te strelen leert het dat zijn lichaam prettig kan voelen. Zo geef je hem immers al een beeld mee over lichamelijkheid.
  4. Zie seksuele opvoeding als een onderdeel van de algemene opvoeding: ondersteun en corrigeer je kind zoals je dat zou doen als hij met Lego speelt of in zijn neus peutert aan tafel!
  5. Benoem het lichaam van je baby en dreumes (en daarna). En sla de geslachtsdelen niet over.
  6. Wees zo eerlijk en open mogelijk. Vertel niet dat kinderen uit de boerenkool komen. Zeg desnoods dat je seksualiteit een lastig onderwerp vindt om over te praten, maar doe wel een poging.
  7. Kom je er zelf niet goed uit? Er is voldoende materiaal voorhanden: van prentenboek voor de kleintjes tot vrolijke informatie voor oudere kinderen. Er zijn ook boeken voor ouders over de seksuele opvoeding.

 

Channah Zwiep is pedagoge/seksuologe. Pedagogisch projectbureau Kind&Zo: info@kind-enzo.nl

 

 

Eerder gepubliceerd: Seksuele voorlichting: vroeg beginnen!

 

 

 

 

 

 


 


 

 

 

 

 

© 2004 - 2016 PeuterPlace.nl - Alle rechten voorbehouden - Over Peuter Place - Disclaimer - Copyright